Kabartma baskı ve gofre

Erkek ve dişi kalıp

Kabartma için iki parça kalıp gerek: desenin çıkıntılı hâli ve onun içbükey karşılığı. Üstte erkek kalıp, altta dişi kalıp; tabaka ikisinin arasında. Bütün iş ikisinin birbirine tam oturmasında. Kalıp bir milimetre kaydı mı desenin bir yanı sivri, öbür yanı yassı.

Renksiz hâli de mümkün; adı kör kabartma. Baskıyla ya da sıcak yaldızla birlikte de yapılıyor. O zaman klişe hem folyoyu yapıştıracak hem kartonu bastıracak.

Erkek ve dişi parçanın malzemesi ile paketleme ayarı kabartma kalıbı rehberinde ayrıntılı.

Gofre terimi ne demek

Gofre çoğunlukla tekrarlayan, dokulu desenin adı; kâğıt havlunun ya da hediye kâğıdının yüzeyindeki doku gibi. Kabartma ise tek bir logo ya da şekle verilen daha genel bir ad. Tekniği aynı, alışkanlık ayrı.

Karton seçimi

Kabartma her kartonda aynı netlikte çıkmaz. Kalın ve az kaplamalı kartonda desen derin. İnce ve fazla kaplamalı kartonda desen sığ kalıyor; zamanla geri esneyip düzleşecek. Selefonlu yüzeye de kabartma giriyor. Sıraya dikkat edin: selefon kabartmadan sonra gelirse desen yumuşak kalacak.

Baskı ile sıralama

Sırası çoğu işte baskıdan sonra, son işlemde. Baskı önden basıldıysa kalıp hizasını çizime göre ayarlayın. Bir milimetre kaydı mı desen baskının üstüne oturmaz. Kör kabartmada böyle bir sorun yok.

Bir davetiye kartında hem altın baskı hem kabartma istendi. İki katman üst üste düşsün diye klişeleri aynı referans noktasına göre hazırladık. İlk deneme uyumsuz çıktı, numunede yakaladık. Klişeyi düzelttik, iş devam etti.

Kesimle aynı kalıpta yapmak

Bazı işlerde kabartmayla kesim kalıbını tek tahtada birleştirdik: aynı geçişte hem kutu kesildi hem desen bastı. Ayrı bir kabartma turuna gerek kalmadı; kazanç doğrudan zaman. Hazırlık ve hizalama kararını kesimle birlikte kabartma rehberi ayrıntılandırıyor.

Küçük adette bu birleşim parayı aşağı çeken bir yol; ayrı bir kabartma kalıbına gerek yok. Büyük ve karışık desenlerde ayrı kalıplara gidiyoruz; ikisi bir aradayken hizayı tutturmak zor.

Baskı yönüyle ilişki

Desenin dışarı çıkması ya da içeri çökmesi kalıbın hangi yüzü bastırdığına bağlı. Erkek kalıp arkadan bastırırsa desen ön yüzde kabarıyor; adı kabarık kabartma. Erkek kalıp öne geçerse desen içeri çöküyor; adı gömme kabartma. Kalıp çiftini bu ikisinden hangisi isteniyorsa ona göre kesiyoruz; tabakayı ters çevirmek deseni aynalayacak. Yazı ya da logo varken bunu göze alamazsınız.

Bir parfüm kutusunda marka logosu gömme, yan taraftaki desen kabarık kabartmayla basıldı. İki ayrı kalıp seti çıkardık; tek sette ikisini birden almanın yolu yok.

Kalıbın ömrü

Kabartma kalıbı ya metal ya sert reçine. Düzgün saklarsanız uzun ömürlü. Yüzeyde biriken karton tozuyla nem, deseni zamanla köreltecek. Sık kullandığınız kalıbı düzenli temizleyin, kuru yerde saklayın. Yoksa ilk basımlardaki keskinlikten birkaç yüz baskı sonra eser kalmaz.