Baskıda siyah: K100 ve zengin siyah

K100 ile zengin siyah nasıl ayrılır?

K100 dendiğinde C, M ve Y kanallarının sıfır olduğu varsayılır. Dosyada bu kanallardan birine değer verilmişse nesne artık zengin siyah sayılır ve birden fazla kalıpta yer alır.

Tek başına basılan siyah mürekkep geniş alanda zengin siyahtan açık görünür. Altına eklenen cyan, magenta ve sarı tonu koyulaştırır; oranları değiştirmek siyahı soğuk ya da sıcak tarafa çeker. Tasarım dosyasında "siyah" adını taşıyan iki renk örneğinin sayıları farklı olabilir, renk adına güvenmeyin.

RGB olarak tanımlanmış siyah (R0 G0 B0) CMYK'ye dönüşürken hedef profilin siyah üretimine göre ayrılır. PSO Coated v3 profilinde en yüksek siyah değeri %96; dönüşümden çıkan siyah bu yüzden tek kanallı K100 olmaz, dört renge bölünür. Word, sunum programı veya RGB çalışılmış bir dosyadan gelen siyah metinde bu duruma bakın. CMYK ve RGB farkı iki renk modelinin kapsamını açıklıyor.

Küçük siyah yazıda kaç renk var?

Bir tane olmalı. Dört kalıpta yer alan bir harfin dört baskısı birbirine tam oturmak zorunda; kalıplardan biri kayınca harf kenarında renkli iz çıkar. Küçük puntoda ve ince çizgide bu iz harfin okunuşunu bozar. K100 harfte hizalanacak ikinci bir kalıp yok.

GWG 2015 ön kontrol şartnamesi 12 puntonun altında zemini boşaltan siyah metni işaretler. Siyahı %85'i geçen CMYK metin için toplam mürekkep sınırı tabaka ve rotatif ofsette %280, gazetede %220. 12 punto üstü bir başlığı zengin siyahla basmak isterseniz bu sınırı hesaba katın: C60 M40 Y40 K100 karışımı %240 ile altında kalıyor.

Renkli zemin üzerindeki K100 yazı genellikle üst baskıya alınır; InDesign [Black] örneğinin yüzde 100 tonunu varsayılan olarak böyle basar. Boşaltılmış K100 yazıda kayma olursa harf kenarında kâğıt beyazı görünür. Renklerin birbirine göre konumu register ayarı yazısında.

Zengin siyahın tek bir CMYK değeri var mı?

Tek bir değer yok, ama sık kullanılan karışımlar birbirine yakın. Hepsinde K100 sabit, eklenen renkler toplamı %240 ile %255 arasında tutuyor.

Toplam mürekkep dört kanalın yüzdelerinin toplamı. Seçtiğiniz karışım, matbaanın çalıştığı baskı koşulunun sınırını geçmemeli:

Sınırı aşan fotoğraflarda renk ayrımı sırasında UCR veya GCR uygulanır: siyah artırılıp altındaki cyan, magenta ve sarı azaltılır. Parlak kuşe kâğıtta toplam %320'yi geçen görüntülerde bu işlem önerilir. Kuşesiz kâğıtta mürekkep daha çok emildiği için kuşesiz profil kullanıyorsanız karışımı bu profile göre yeniden hesaplayın.

InDesign'daki Registration, Türkçe arayüzde Kayıt rengi, bütün ayrımlara basılır; dosyada spot renk varsa ona da. %400 toplam hiçbir ofset profilinin sınırına sığmadığı için sayfa tasarımındaki koyu zeminde yeri yok.

PDF'de siyah renk nasıl incelenir?

Acrobat Pro'nun Çıktı Önizleme (Output Preview) aracında renk ayrımları tek tek açılıp kapatılır. Kontrolü şu sırayla yapın:

1. Siyah ayrımı kapatın. Küçük metin sayfadan tamamen kayboluyorsa K100; soluk bir iz kalıyorsa yazı başka kalıplarda da var.
2. Geniş siyah zeminin üzerine imleci getirip dört kanalın değerini okuyun ve toplayın.
3. Toplam alan kapsamı uyarısını baskı koşulunun sınırına, örneğin %300'e ayarlayın; aşan alanlar renkle işaretlenir.

Renk dönüşümü dışa aktarımda yapılmış olabileceği için inceleme matbaaya gidecek son PDF üzerinde yapılır; hedef profilin dosyada nasıl yazıldığı PDF/X yazısında. Ekranda iki siyahın aynı koyulukta görünmesi ayrımlarının aynı olduğunu göstermez. Koyu zeminin basılı tonunu baskı provasında görün.