Kesimden sonra ayırma ve sökme

Köprülerin işi ne

Kalıp bastığında bıçak konturun her yerinden geçmez. Birkaç noktada küçük bir pay bırakırız, adı nick ya da tutucu köprü. Ürün o paylarla kalıp artığına, iskarta ağına asılı. Amaç basit: tabaka pres çıkışından paketleme masasına giderken parçalar öteye beriye dökülmesin.

Köprünün sayısı ve yeri parçanın ağırlığına ve şekline bağlı. Küçük, hafif bir parçaya iki tane yeterli; büyük ve dengesiz duran bir parçada dört beş köprü gerek. Köprüyü çoğaltırsanız sökme zorlaşır, azaltırsanız taşımada kayıp verirsiniz. Bu dengeyi kalıpçı çizim aşamasında kurmalı; siparişte parçanın nasıl taşınacağını söyleyin.

Sökme yöntemleri

Küçük tirajda ve tek parçalık işlerde sökme elle. Operatör tabakayı eline alıyor, parçayı hafifçe bastırıp ağdan ayırıyor. Basit ama yavaş. Yüzlerce özdeş parçada bu iş saatler alır.

Çok parçalı işlerde devir makinenin. Kalıba bir sökme istasyonu ekli; kesim çeliğinin arasında sivri pimler ya da iğneler. Tabaka presten çıkarken pimler köprülerin üstünden geçiyor, köprüyü içeriden itip kırıyor. Ağdan kendiliğinden düşen parçanın yeri altındaki bant ya da kutu. Aynı işin toplam süresi birkaç dakika.

Pim yerini kalıba göre ayarlarız; her köprünün tam altına oturmalı. Bir işte pim köprüden iki milimetre kaymıştı, parçayı iterken çeliğin kenarına sürttü ve ürünün üstünde ince bir çentik bıraktı. Kâğıt bir ambalajda o iz göze batmayabilir; parlak kaplı bir kutuda ilk bakışta belli.

İskarta ağı ve karıştırılan sorun

Parçalar ayrıldıktan sonra geriye kalan çerçevenin adı iskarta ağı. Bu ağı ayrı bir işlemle, genelde bir çekme silindiriyle tabakadan sıyırıp geri dönüşüme yolluyoruz. Ağın kendisi kesim kalıbındaki tırnak ayarıyla ilgili; sökmeyle karıştırmayın. Sökme parçayı ağdan ayırıyor; ağın tabakadan kaldırılması ayrı bir adım.

Bir müşterimiz bir dönem şikâyet etti, parçalar kalıpta sıkışıp kalıyordu. Sökme pimi suçlu çıkmadı; tırnak payı fazla geniş bırakılmıştı, parça ağa gereğinden sıkı tutunuyordu. Kalıp ayarı gibi bu da ince bir denge işi, kalıpçıyla oturup birkaç deneme tabakasında bulduk.

Siparişte ne belirtilir

Parçanın nasıl paketleneceğini önceden söyleyin, sökme ayarı kolaylaşsın. Elle toplanıp poşetlenecek bir işle otomatik ambalaj hattına girecek bir iş aynı köprü düzenini istemez; hattan düzgün akması için ikincisinde köprüler daha kolay kırılmalı. Numune varsa yanınızda götürün; kalıpçı köprü sayısını ve yerini ona göre planlasın. Görünmez bir köprü istiyorsanız baştan söyleyin; köprü izini tamamen gizlemek kalıba ekstra işçilik demek.